Habere göre Sabzi, yaklaşık dört yıl önce “kasten öldürme” suçlamasıyla tutuklandı. İran yargısı tarafından suçlu bulunan Sabzi hakkında daha sonra kısas kapsamında idam cezası verildi.

Sabzi’nin yargılandığı dava, suçlamaya konu olay ve hukuki süreç hakkında ayrıntılı bilgi paylaşılmadı.

İran yargısı ve ülkedeki devlet medyası, haberin hazırlandığı saate kadar infaza ilişkin herhangi bir açıklama yapmadı.

Şam'da konuşan ve hükümete yakın olduğu belirtilen kaynak, Arabiya.net'e yaptığı açıklamada, DSG ve Özerk Yönetim'in feshedilmesine ilişkin duyurunun devlet ve Kürt medyasının takip edeceği ortak bir basın toplantısıyla yapılmasının planlandığını söyledi.

Kaynak, basın toplantısının kesin tarihinin henüz belirlenmediğini ancak hazırlıkların sürdüğünü ve toplantının ağustos ayının başında gerçekleştirilmesinin beklendiğini ifade etti.

İddiaya göre, açıklamanın zamanlaması Haseke ve kırsalındaki idari atamaların tamamlanmasına bağlı. Bölgedeki ilçe ve nahiye yöneticilerinin büyük bölümünün son dönemde görevlendirildiği belirtildi.

Öte yandan Tel Abyad ve Serêkaniyê'den göç etmek zorunda kalan Kürtlerin bölgelerine dönüş sürecinin de fesih açıklamasını geciktirebileceği öne sürüldü. Kaynağa göre, DSG ve Özerk Yönetim, resmi fesih açıklamasından önce tüm yerinden edilmiş kişilerin evlerine dönmesini şart koşuyor.

HTŞ'li Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, iki gün önce yaptığı açıklamada, Kürtlerle yürütülen anlaşma sürecinin yavaş ilerlediğini ancak bu sürece güvendiklerini söylemişti.

Şam yönetimi ile DSG arasında ocak ayı sonunda, Halep, Rakka, Deyrizor ve Haseke'de haftalar süren çatışmaların ardından anlaşmaya varılmıştı. Anlaşmanın, DSG'nin kontrolündeki bölgelerdeki güvenlik, idari ve askeri konuların çözümünü hedeflediği, kurumların Suriye devlet yapısına entegre edilmesi ve Kürtlere anayasal haklar tanınmasını öngördüğü belirtilmişti.

Kirmaşan Adli Tıp Kurumu Müdürü Behtaş Hanî Abad, yaptığı açıklamada, son üç ayda pirinç hapı zehirlenmesi sonucu yaşamını yitirenlerin 13'ünün erkek, 3'ünün kadın olduğunu söyledi.

Hanî Abad, geçen yıl aynı dönemde eyalette bu nedenle 9 kişinin hayatını kaybettiğini belirterek, vaka sayısındaki artışa dikkat çekti.

İran Adli Tıp Kurumu verilerine göre ise geçen yıl ülke genelinde 626 kişi, pirinç hapı zehirlenmesi nedeniyle yaşamını yitirdi.

Pirinç hapı nedir?

İran Tarım Bakanlığı'nın verilerine göre, "pirinç hapı" olarak bilinen alüminyum fosfit, 2006 yılından bu yana ülkede yasaklı bulunuyor. Uluslararası tarım kuruluşları tarafından da kullanımı yasaklanan maddenin satışı ve ticareti cezai yaptırıma tabi tutuluyor.

Tahıl depolarında böcek ve kemirgenlerle mücadelede kullanılan alüminyum fosfit, son derece zehirli bir pestisit olarak biliniyor.

ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri'ne (NIH) göre alüminyum fosfit, yalnızca yutulduğunda değil, gazına maruz kalınması veya koklanması halinde de ölümcül zehirlenmelere yol açabilen en tehlikeli kimyasallar arasında yer alıyor.

El-Hilali, "Yükseköğretim Bakanlığı'nın üniversite eğitiminin geliştirilmesine yönelik kapsamlı planları var. Bunlar arasında Haseke'de bir devlet üniversitesi açılması ve ilin ihtiyaçlarına göre özel üniversitelerin kurulmasının değerlendirilmesi de bulunuyor" dedi.

Rojava Üniversitesi'nin adı değiştirilecek

Rojava Üniversitesi'nin adının değiştirilmesine ilişkin konuşan El-Hilali, üniversiteye Haseke'de yaşayan tüm kesimlerin ortak ulusal kimliğini yansıtacak yeni bir isim verileceğini belirtti.

El-Hilali, "Rojava Üniversitesi için, Haseke ilindeki tüm vatandaşların ortak ulusal kimliğini yansıtan uygun bir isim benimsenecek" ifadelerini kullandı.

Üniversitede eğitim dilleri konusunda ise herhangi bir değişiklik olmayacağını söyleyen El-Hilali, "Rojava Üniversitesi'nde temel eğitim dilleri zaten Arapça ve İngilizce. Bu konuda herhangi bir değişiklik yapılmayacak" dedi.

İlk kez Kürtçe ders olarak okutulacak

İlkokuldan lise son sınıfa kadar uygulanacak genel eğitim müfredatına da değinen El-Hilali, resmi müfredatın Arapça esas alınarak uygulanacağını söyledi.

Bununla birlikte, "Suriye tarihinde ilk kez Kürtçenin ders olarak okutulacağı bir müfredat hazırlanıyor" bilgisini paylaştı.

Nusaybin-Kamışlo Sınır Kapısı'nın 3 ay içinde açılması hedefleniyor

El-Hilali, dün Suriye hükümeti heyetiyle birlikte incelemelerde bulunduğu Nusaybin-Kamışlo Sınır Kapısı'nın açılmasına yönelik hazırlıkların yaklaşık üç ay sürebileceğini açıkladı.

Sınır kapısının Türkiye ile Irak arasındaki ticaretin Suriye üzerinden yeniden canlanmasına katkı sağlayacağını belirten El-Hilali, projenin Haseke açısından stratejik önem taşıdığını vurguladı.

Mayın temizliği ve teknik çalışmalar sürüyor

El-Hilali, Simelka Sınır Kapısı Müdürü Hamud el-Hamud ile birlikte sınır kapısında yürütülen çalışmaları yerinde incelediklerini belirterek, bölgede mayın temizliği, saha temizliği ve mühendislik ölçümlerinin sürdüğünü söyledi.

Sınır Kapıları Kurumu'nun denetiminde yürütülen çalışmaların, kapının faaliyete geçmesi için gerekli teknik ve lojistik hazırlıkların tamamlanmasını amaçladığını ifade etti.

El-Hilali, "Nusaybin Sınır Kapısı Haseke için stratejik bir projedir. Kapının açılmasıyla Türkiye ile Irak arasında Suriye toprakları üzerinden ticaret, taşımacılık ve transit geçişler canlanacak. Ayrıca Nusaybin ile Velid (Tel Koçer) Sınır Kapısı'nı birbirine bağlayacak otoyol projesinin yeniden hayata geçirilmesiyle bölgedeki ekonomik büyümenin güçlenmesi bekleniyor" dedi.

Şengalli Êzidî ve Rojavalı mülteciler hakkında çeşitli sergiler düzenleyen Sineli fotoğrafçı ve sanatçı Mehdî Tewekulî, çeşitli tarihlerde tutuklanarak hapis cezalarına çarptırılmıştı. Kürdistan Genç Sinema Derneği'nde fotoğrafçılık eğitmeni olarak görev yapan Mehdî Tewekulî, 12 Ekim 2016'da Sine’de rejim güçleri tarafından tutuklandı ve İstihbarat Bürosu'nda 35 kez sorgulandıktan sonra Sanandaj Merkez Hapishanesi'ne nakledildi. Daha sonra kefaletle serbest bırakıldı ve Temmuz 2017'de Sanandaj İslam Devrim Mahkemesi 1’inci Şubesi tarafından "ulusal güvenliğe karşı hareket etmek" suçundan tekrar iki yıl hapis cezasına çarptırıldı. Bu sürede de hapis yatan Tewekulî, Kasım 2019'da rejim güçleri tarafından tekrar tutuklandı ve bir ay sonra kefaletle serbest bırakıldı.

KİEV’DE YANGINLAR ÇIKTI

Rusya, 26 Temmuz’un ilk saatlerinde Kiev’e saldırı düzenledi. Ukrayna Hava Kuvvetleri başkent için balistik füze uyarısı verirken, kentte art arda patlamalar duyuldu. Kiev Belediye Başkanı Vitali Kliçko, düşen füze veya hava savunma sistemi parçalarının en az üç bölgede yangına neden olduğunu açıkladı.

3 KARGO ÇALIŞANI YAŞAMINI YİTİRDİ

Ukrayna’nın kuzeydoğusundaki Sumy bölgesinde, bir tesise isabet eden Rusya’ya ait insansız hava aracı yangına neden oldu. Saldırıda, Ukrayna’daki özel posta ve kargo şirketi Nova Poshta’da çalışan 3 şoförün yaşamını yitirdiği kaydedildi.

UKRAYNA’DAN SALDIRILAR

Ukrayna, Rusya’nın kontrolü altındaki Zaporizhzhia bölgesinin Azak Denizi kıyısındaki Kirilivka yerleşiminde bulunan bir tatil kampını insansız hava araçlarıyla hedef aldı. Saldırıda 12 kişi yaşamını yitirdi, 19 kişi yaralandı. Yaşamını yitirenlerden 5’inin çocuk olduğu belirtildi. Ukrayna’ya ait bir insansız hava aracının da Rusya’nın Batı Sibirya bölgesindeki Tümen Petrol Rafinerisi’ni hedef alması sonucu tesisin bulunduğu alanda yangın çıktı. Zelenskiy, Tümen’deki rafinerinin yanı sıra Yekaterinburg’daki bir lojistik tesis ile Rostov-na-Donu’daki yakıt ve madeni yağ deposunun da vurulduğunu açıkladı.

KUZEY KORE’DEN 30 BİN ASKER İDDİASI

Zelenskiy, Rusya’nın savaşta görevlendirmek üzere 30 bin Kuzey Kore askerini daha ülkeye getirmeye hazırlandığını ileri sürdü. Kuzey Kore’nin daha önce Rusya’nın Kursk bölgesinde savaşmak üzere yaklaşık 14 bin asker gönderdiği tahmin ediliyor.

ROMANYA İKİNCİ İHA’YI DÜŞÜRDÜ

NATO üyesi Romanya, Ukrayna sınırına yakın ve nüfusun seyrek olduğu bir bölgede hava sahasına giren insansız hava aracını F-16 savaş uçağıyla düşürdüğünü açıkladı. Bu, Romanya’nın iki gün içinde düşürdüğü ikinci insansız hava aracı oldu. İlk araç 24 Temmuz’da başkent Bükreş’in kuzeydoğusundaki Padina çevresinde düşürülmüştü.

İki ayrı sınır bölgesinde öldürüldüler

Kürdistan İnsan Hakları Ağı'nın (KHRN) aktardığına göre, Rojhılat’ın Hoy ilçesine bağlı Balacuk köyünden 21 yaşındaki iki çocuk babası Resul Ghalandari, 22 Temmuz'da Kotur bölgesindeki sınır dağlık alanında sınır muhafızlarının ateşiyle yaralandı.

KHRN'ye konuşan yerel bir kaynak, Ghalandari'nin yaralandıktan sonra sınır güçlerinin yanına gelerek iki el daha ateş açtığını ve genç kolberi öldürdüğünü söyledi.

Sırtından vuruldu

KHRN'nin aktardığına göre ikinci olay ise 23 Temmuz'da Kirmanşah’ın Pave ilçesine bağlı Dezavar köyü yakınındaki sınır hattında yaşandı.

20 yaşındaki kolber Süheyl Ferdovsi'nin, sınır karakolu yakınında herhangi bir uyarı yapılmadan yakın mesafeden açılan ateş sonucu olay yerinde hayatını kaybettiği bildirildi.

Ferdovsi'nin bir yakını, gencin yanında yalnızca birkaç boş plastik bidon bulunduğunu ve sınır muhafızlarının kendisini sırtından vurduğunu ifade etti.

Cenazenin Pave Adli Tıp Kurumu'ndaki işlemlerin ardından aynı gün ailesine teslim edildiği ve Mariwan'da toprağa verildiği kaydedildi.

Son üç haftada altı sivil öldürüldü

KHRN'nin derlediği verilere göre, son üç hafta içinde İran sınır muhafızlarının açtığı ateş sonucu Nowsud, Meriwan ve Servabad sınır bölgelerinde dört kolber ile Servabad ve Hoy'da aralarında 11 yaşındaki bir çocuğun da bulunduğu iki sivil yaşamını yitirdi.

ABD'nin, İran'ın zenginleştirilmiş uranyum stoklarını ele geçirmek amacıyla geniş çaplı bir özel operasyon planını değerlendirdiği öne sürüldü.

New York Post gazetesinin askeri planlamaya yakın bir kaynak ve uzmanlara dayandırdığı haberine göre, Washington yönetimi İran'ın koruma altındaki nükleer tesislerine yönelik özel kuvvet operasyonunu seçenekler arasında değerlendiriyor.

Haberde, operasyon kapsamında zenginleştirilmiş uranyumun güvenli şekilde ele geçirilmesi, tesislerin kontrol altına alınması ve malzemenin bölgeden çıkarılmasının hedeflendiği ifade edildi.

Binlerce asker gerekebilir

Habere göre, operasyonun başarıyla yürütülebilmesi için binlerce askerin görevlendirilmesi gerekebilir.

Askeri birliklerin nükleer tesislerin güvenliğini sağlaması, olası patlayıcı tuzaklarını etkisiz hale getirmesi ve uranyumun taşınacağı güzergâhları korumasının planlandığı belirtildi.

Uranyumu tesislerden çıkarma görevini ise daha küçük ve özel eğitimli bir özel kuvvet timinin üstlenebileceği aktarıldı.

Haberde görüşlerine yer verilen bir uzman, söz konusu operasyonun gerçekleşmesi halinde bunun "askeri tarihin en karmaşık operasyonlarından biri" olabileceğini söyledi.

Olası hedefler sıralandı

Haberde, operasyon kapsamında hedef alınabilecek tesisler arasında İsfahan, Fordo ve Natanz yakınlarındaki yer altındaki Kuleng Dağı (Kazma Dağı) nükleer kompleksinin bulunduğu ifade edildi.

İran'ın olası bir baskına karşı bazı tesislerde savunma önlemlerini artırdığı ve çeşitli noktalara patlayıcılar yerleştirdiği de öne sürüldü.

Riskler yüksek

Haberde görüş bildiren uzmanlar, böyle bir operasyonun son derece yüksek risk taşıdığına dikkat çekti.

Uzmanlara göre, tesislerin ele geçirilmesinin mümkün olmaması halinde operasyonun yer altındaki nükleer tesislerin imha edilmesine yönelik askeri harekâta dönüşebileceği değerlendirildi.

Haberde, ABD yönetiminin konuya ilişkin resmi bir açıklama yapmadığı ve operasyonla ilgili nihai bir kararın henüz alınmadığı belirtildi.

ABD Dışişleri Bakanlığı, Kongre'ye gönderdiği resmi yazıda, Türkiye'nin F-35 savaş uçağı programına yeniden dahil olabilmesi için ABD yasalarında öngörülen koşulları henüz karşılamadığını açıkladı. Bakanlık, S-400 hava savunma sistemiyle ilgili sorun tamamen çözülmeden ve yasal şartlar yerine getirilmeden Türkiye'nin programa geri alınmasının ya da F-35 savaş uçaklarının teslim edilmesinin mümkün olmadığını ifade etti.

Sertliği 10 üzerinden 7 olarak ölçülen andezit, kuvarsla benzer özellik taşıyor. Bu yapının dağın altındaki tünellere yönelik bombalı saldırıları zorlaştırabileceği ifade ediliyor.

EN AZ 100 METRE DERİNLİKTE

Uydu görüntülerini inceleyen Bilim ve Uluslararası Güvenlik Enstitüsü, tünellerin dağın altında en az 100 metre derinlikte bulunduğunu tahmin ediyor. İran, Natanz’da zarar gören santrifüj montaj tesisinin yerine yeni bir yeraltı kompleksi kurmak amacıyla 2020’de bölgede kazı çalışmalarına başladı.

EN GÜÇLÜ BOMBA 61 METREYE ULAŞABİLİYOR

ABD’nin sertleştirilmiş ve derin yeraltı hedeflerine karşı geliştirdiği GBU-57 Massive Ordnance Penetrator, bilinen en ağır sığınak delici bomba olarak öne çıkıyor.

6.2 metre uzunluğundaki bomba 13.6 ton ağırlığında ve 2.4 tondan fazla patlayıcı taşıyor. Bomba B-2 tipi hayalet bombardıman uçakları tarafından kullanılabiliyor.

ABD Hava Kuvvetleri’nin açıkladığı verilere göre GBU-57, patlamadan önce yer altında 200 feet, yani yaklaşık 61 metre ilerleyecek şekilde tasarlandı.

Scientific American tarafından aktarılan uzman değerlendirmelerine göre; bomba toprak ve kil gibi yumuşak katmanlarda onlarca metre ilerleyebilirken sert kayadaki nüfuz mesafesi birkaç on feet’e, yaklaşık 10 metre düzeyine kadar düşebilir.

Kazma Dağı’nı oluşturan andezitin sertliği göz önüne alındığında, bombanın yüzeyden doğrudan bırakılarak en az 100 metre derindeki tünellere ulaşması mümkün görünmüyor.

Ukrayna, Rusya’nın Kirov bölgesinde askeri uçak ve füze parçaları üreten bir fabrikaya düzenlenen füze saldırısında 6 kişi yaşamını yitirdi, 26 kişi yaralandı.

Ukrayna ayrıca Rus e-ticaret şirketi Wildberries’in St. Petersburg, Leningrad ve Kırım’daki depolarını hedef aldı. Tesislerdeki personel hızlı şekilde tahliye edilirken, son saldırıyla birlikte söz konusu şirketin depoları geçen hafta sonundan bu yana dördüncü kez hedef alınmış oldu.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Amerikan X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yapılan açıklamada, İran’a karşı başlatılan yeni saldırı dalgası duyuruldu.

Komutanlığın açıklamasında, “ABD Merkez Komuta Güçleri, bugün (ABD) doğu saatiyle 19.15’te İslam Devrim Muhafızları güçlerinin Hürmüz Boğazı’ndan geçen Kıbrıs bandıralı bir konteyner gemisi olan M/V GFS Galaxy’ye pervasızca saldırmasının ardından bu hafta İran’a karşı üçüncü saldırı turunu başlattı” ifadelerine yer verildi.

Açıklamada, İran’ın saldırdığı gemide sivil bir mürettebat üyesinin kayıp olduğu, yangın çıkan geminin makine dairesinde ciddi hasar olması nedeniyle yolculuğuna devam edemediği belirtildi.

İran’a ticari gemilere yönelik daha önceki saldırıları sonrasında ABD ile yaptığı mutabakat zaptına bağlılığını göstermesi için “bir fırsat daha sunulduğu” ifade edilen açıklamada, fakat İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticari gemilere ve sivil denizcilere saldırmaya devam ettiği vurgulandı.

İRAN’DA 140 HEDEF VURULDU

CENTCOM’un açıklamasında, buna karşılık olarak ABD’nin yeni bir saldırı başlatarak İran’a “ağır bir maliyet ödettiği” ve bu saldırıların “başkomutanın (ABD Başkanı Donald Trump) talimatıyla” gerçekleştirildiği kaydedildi.

CENTCOM, Cumartesi günü yaklaşık 140 İran askeri hedefini vurduğunu ve hedeflerin İran füze ve insansız hava aracı rampaları, deniz kuvvetleri, mühimmat depoları, iletişim ağları ve kıyı gözetleme noktalarını içerdiğini belirtti.

Ordu açıklamasında, bu hafta üç gece süren saldırılar sırasında ABD güçlerinin 300’den fazla hedefi vurduğunu da ekledi.

Merkez Komutanlığı, Cumartesi günkü saldırıların Hürmüz Boğazı’nda bir ticari gemiye yapılan saldırıya yanıt olarak yapıldığını söyledi. Açıklamada, “Hayati önem taşıyan uluslararası deniz koridorundan ticari gemi geçişleri devam ediyor” denildi.

İRAN’DAN AÇIKLAMA GELDİ

İran’ın güneyindeki Çabahar kentinde patlama seslerinin duyulduğu ve Basra Körfezi kıyısındaki Buşehr kentinde de 5 yeni patlamanın meydana geldiği bildirildi.

İran devlet televizyonunun haberine göre, güneyde Umman Körfezi kıyısındaki Çabahar kentinde 2 patlama sesi duyuldu.

Ülkenin güneybatısında daha önce patlamaların bildirildiği ve Basra Körfezi kıyısında yer alan Buşehr kentinde de 5 yeni patlama sesi duyulduğu aktarıldı.

TEK TARAFLI ANLAŞMA DÖNEMİ BİTTİ

İran Meclis ve Müzakere Heyeti Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD’nin İran’a yönelik saldırıları sonrası, “Tek taraflı anlaşmalar dönemi sona erdi” dedi.

ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından, İran ile ABD arasındaki mutabakat zaptının 5. maddesinin görsel metnini paylaşan Kalibaf, açıklama olarak, “Tek taraflı anlaşmalar dönemi sona erdi” ifadesini kullandı.

Kalibaf ayrıca ABD’ye “Ya sözünüzde durun ya da bedelini ödeyin” uyarısında bulundu.

DEVRİM MUHAFIZLARI’NDAN AÇIKLAMA

İran Devrim Muhafızları, yaptıkları açıklamada Umman’daki ABD’ye ait uçak gemisi destek ve yakıt ikmal platformlarına ağır bir saldırı düzenlendiğini duyurdu.

İran Devrim Muhafızları Ordusu, operasyonun ABD deniz kuvvetlerine ait lojistik destek merkezlerini hedef aldığını da sözlerine ekledi.

HÜRMÜZ BOĞAZI YİNE KAPANDI

İran Devrim Muhafızları Ordusu Donanması, “yabancı müdahalenin yol açtığı istikrarsız güvenlik durumu nedeniyle, Hürmüz Boğazı’nın ikinci bir duyuruya kadar kapatıldığını” duyurdu.

Mazlum Abdi, X hesabından yaptığı paylaşımda, Graham'ın uzun yıllar kamu hizmetinde bulunduğunu, ilkeli liderliği ve Kürt halkına verdiği sarsılmaz destekle hatırlanacağını belirtti.

Abdi, mesajında, "Senatör Lindsey Graham'ın vefatını derin bir üzüntüyle öğrendim. Uzun yıllara dayanan hizmetleri, ilkeli liderliği, Kürtlere olan sarsılmaz desteği ve barışçıl, adil bir Suriye için sergilediği tavizsiz savunuculuğu tarihe kazınacaktır." ifadelerini kullandı.

DSG Genel Komutanı, Graham'ın ailesine, dostlarına ve sevenlerine başsağlığı dileyerek, "Bu yas sürecinde ailesine, dostlarına ve tüm sevenlerine en içten taziyelerimi sunuyorum. Huzur içinde uyusun." dedi.

Haberde ayrıca, tutukluların bağımsız avukatlarla görüşmesine izin verilmediği ve avukatların dava dosyalarını inceleyemediği iddia edildi.

Öte yandan Uluslararası Af Örgütü, İran'daki protestolara yönelik güvenlik güçlerinin müdahalelerine ilişkin yazılı bir açıklama yayımladı. Açıklamada, güvenlik güçlerinin protestoculara karşı ölümcül güç kullandığı, yaşanan olaylarla ilgili etkili bir soruşturma yürütülmediği belirtildi.

Af Örgütü, hükümetler arasındaki siyasi ve diplomatik girişimlerin insan hakları ihlallerine gerekçe olamayacağını vurgulayarak, hesap verebilirlik mekanizmalarının yetersizliğinin cezasızlık ortamını güçlendirdiğini ifade etti.

Açıklamada ayrıca, İranlı yetkililerin kitlesel gözaltılarla birlikte iletişim özgürlüğünü kısıtladığı, hayatını kaybeden göstericilerin ailelerine baskı uyguladığı ve protestocuların yargılanmaya devam ettiği kaydedildi.

Uluslararası Af Örgütü, söz konusu iddiaların araştırılması amacıyla bağımsız uluslararası bir soruşturma mekanizmasının oluşturulması çağrısında bulundu.

ABD Başkanı Donald Trump, iki günlük NATO Zirvesi kapsamında Ankara'ya, Katar'dan tartışmalı şekilde hediye aldığı ve yeni "Air Force One" olarak modifiye edilen uçağı ile geldi.

Ancak dönüşte bebek mavisi renkteki eski uçağı kullanmayı tercih etti. İran ile çatışmaların yeniden başladığı bir süreçte bu karar, yeni uçağın gerekli güvenlik özelliklerine sahip olmadığı iddiasını yeniden gündeme taşıdı.

İlk yurt dışı uçuşu

Trump'ın yeni uçağı 7 Haziran'da, zirve için modernize edilen Etimesgut'taki askeri havaalanına indi. Kısa süre önce havaalanının pisti büyük uçakların inişi için uzatılmış ve adı Ankara Havalimanı olarak değiştirilmişti.

Trump Ankara ziyareti ile yeni uçağını ilk kez bir yurt dışı gezisinde kullanmış oldu. Ancak dönüşte sürpriz şekilde daha önce "yaşlı" diye eleştirdiği eski Boeing 747-2 ile uçmayı tercih etti.

Savunma özellikleri zayıf

Ankara'ya gelişte kullanılan 400 milyon dolarlık uçak, eski "Air Force One"lardan ilk bakışta rengiyle ayrışıyor. Başkan'ın uçağı bebek mavisi yerine artık koyu mavi, altın sarısı ve kırmızı renklerde.

Aslında bu da o kadar yeni sayılmaz, 14 yaşında. Katar'dan alındıktan sonra hem iç dizaynı hem de güvenlik ve iletişim özellikleri gibi birçok konuda sıkı bir modifiye sürecinden geçti ancak filodaki eski uçaklar gibi askeri bir altyapı üzerine inşa edilmiş değil. Fabrikadan sivil bir uçak olarak çıktığından askerî kabiliyetlerinin çok daha sınırlı olduğu değerlendiriliyor.

Eski 747-2'lerden birinin emekli edilmesi, bundan alınacak yedek parçalarla desteklenecek diğer uçağın ise Boeing'ten yeni uçaklar teslim alınana kadar filoda tutulması planlanıyor. İşte Trump'ın dönüş yolunda tercih ettiği araç da bu oldu.

ABD Başkanı Ankara'da yaptığı bir açıklamada kendisinin "İran'ın bir numaralı hedefi olduğunu" söylemiş, öldürülebileceğini belirterek, bundan korkmadığını, işini bu riske rağmen yaptığını belirtmişti.

Trump Ankara'da İran ile ateşkesin bittiğini ve "başladıkları işi bitireceklerini" de ilan etti. Bu açıklamadan kısa süre sonra ABD İran'a yönelik yoğun hava saldırısı başlattı.

İngiltere'de mola verip uçak değiştirdi

Uçak değişiminin bölgedeki gelişmelerle ilgili olduğu değerlendiriliyor. Katar'dan alınan 747-8 sivil altyapıya sahip olduğundan füze tespit ve önleme sistemlerine sahip olmadığı belirtiliyor. Beyaz Saray veya Pentagon bunu hiçbir zaman teyit etmedi ancak aracın sahip olduğu güvenlik özelliklerine dair detaylı bir açıklama da yapmadılar.

Trump bu konu sorulduğunda, "eski günlerin hatırına" bebek mavisi uçağı kullandığını söyledi. Ancak İngiltere'de mola verildi ve Trump buradan sonra yola Katar'ın hediyesi yeni uçakla devam etti.

İran, ABD-İsrail'le savaşı sırasında daha önce Türkiye'ye füze saldırılarında bulunmuştu. Bu ülkenin envanterinde Ankara'ya erişebilecek füze ve insansız hava araçları bulunsa da İngiltere'yi vurabilecek menzile sahip silahlar yok.

Yerel basında yer alan haberlere göre, yangın yerel saatle 12.04'te Fucien eyaletine bağlı Cinciang bölgesindeki bir ayakkabı fabrikasında meydana geldi. Olay yerine çok sayıda itfaiye ve sağlık ekibi sevk edilirken, yangının kontrol altına alınmasının ardından yapılan ilk incelemelerde 28 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, yaralıların kurtarılması ve tedavisi için tüm imkanların seferber edilmesi talimatını verirken, yangının çıkış nedeninin kapsamlı şekilde soruşturulmasını istedi.

Yetkililer, yangına ilişkin incelemelerin sürdüğünü açıkladı.

ABD, İran'ın güneyinde Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Sirik ve Bender Abbas kentleri ile Hürmüzgan eyaletine bağlı Mahşehr, Benderimam ve Hamidiye kentlerine gece saatlerinde saldırılar düzenlemişti. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilere yönelik saldırılarına misilleme olarak 80'den fazla askeri hedefin vurulduğunu duyurmuştu.

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD'nin gece saatlerinde ülkenin güneyine yönelik saldırılarına karşılık olarak Bahreyn ve Kuveyt'teki 85 askeri tesisi, füze ve insansız hava araçlarıyla (İHA) hedef aldığını açıklamıştı.

İçinde 5 kişilik mürettebat bulunan Boeing 737 tipi uçağı bulmak için denizde ve havada geniş çaplı arama çalışması başlatıldı.

Pakistan Havacılık İdaresi ile güvenlik birimleri, uçağın son sinyalinin alındığı bölgede zamanla yarışırken, kargo şirketi mürettebat için dua çağrısı yaptı.

34 BİN FEET İRTİFA KAYBI YAŞADI

Pakistan basınında yer alan bilgilere göre, bir kargo şirketine ait 27 yıllık Boeing 737 tipi uçak, Sharjah’dan Karaçi’ye yaptığı uçuş sırasında Karaçi’nin yaklaşık 155 deniz mili açığında radardan kayboldu.

Radar kayıtlarına göre uçağın kaybolmadan önce yaklaşık 34 bin feet irtifa kaybettiği öğrenildi.

MOTOR ARIZASI BİLDİRDİKTEN SONRA KAYBOLDU

Pakistan Havacılık İdaresi, uçağın radarla irtibat kesilmeden önce motor arızası bildirimi yaptığını açıkladı. Uçaktaki 5 kişilik mürettebatın akıbetiyle ilgili henüz resmi bir bilgi paylaşılmadı.

Kayıp uçağın bulunması için donanma, hava kuvvetleri ve ilgili arama kurtarma ekipleri bölgede geniş kapsamlı operasyon başlattı.

Arama çalışmalarının uçağın son sinyal verdiği bölgede yoğunlaştırıldığı bildirildi.

KARGO ŞİRKETİNDEN AÇIKLAMA GELDİ

Uçağın bağlı bulunduğu K2 Airways, mürettebatın kimliklerini kamuoyuyla paylaştı. Şirket, Pakistan Sivil Havacılık Otoritesi ve ilgili devlet kurumlarıyla tam iş birliği içinde olduklarını duyurdu.

Açıklamada, “Meslektaşlarımızın güvenliği için içtenlikle dua etmeye devam ediyoruz.” ifadelerine yer verildi.

Köşe yazısında kendi Ankara ziyaretine de değinen Altaylı, aynı otelde kaldığını ve tercih nedeninin ABD Büyükelçiliği’ne yakınlığı olduğunu belirtti. Ancak yazısında en çok konuşulacak bölüm, otelle büyükelçilik arasında bulunduğu iddia edilen gizli geçit oldu.

OTEL TERCİHİNİN NEDENİNİ AÇIKLADI

Altaylı, son Ankara ziyaretinde Ankara Marriott Hotel’de konakladığını belirterek, ABD Büyükelçiliği’nde işleri olduğu için bu oteli seçtiğini ifade etti. Otelin, büyükelçilik binasının tam karşısında bulunduğunu hatırlattı.

Yazısında dikkat çeken bir bilgiye de yer veren Altaylı, çok güvenilir kaynaklardan edindiğini belirttiği iddiaya göre Ankara Marriott Hotel ile ABD Büyükelçiliği arasında bir tünel bulunduğunu öne sürdü.

İddiaya göre bu geçit sayesinde otelde bulunan kişiler dışarı çıkmadan doğrudan büyükelçilik binasına ulaşabiliyor. Altaylı, söz konusu tünelin yalnızca sınırlı sayıda kişi tarafından bilindiğini ifade etti.

TRUMP’IN OTEL SEÇİMİNE BU İDDİAYLA AÇIKLAMA GETİRDİ

Fatih Altaylı, ABD Başkanı Donald Trump’ın Ankara’da aynı otelde konaklamasının nedeninin de bu iddia edilen tünel olabileceğini öne sürdü. Yazısında, Trump’ın oteli tercih etmesinde büyükelçiliğe doğrudan ulaşım sağlayan bu geçidin etkili olduğunu savundu.

Söz konusu tünelle ilgili resmi makamlardan herhangi bir doğrulama ya da açıklama bulunmuyor. İddia, Altaylı’nın köşe yazısında aktardığı bilgilerle kamuoyunun gündemine taşındı.