Kainerugaba “Asıl sorun Türkiye! Onların kendilerini toparlamasını bekledik ama nafile. Eğer sorunlarımızı çözmezlerse önümüzdeki 30 gün içinde Türkiye ile tüm diplomatik ilişkilerimizi keseceğiz. Havayollarını da engelleyeceğiz” ifadelerini kullanmıştı.

Görüşmelere başlamadan önce Türkiye’den 1 milyar dolar talep eden Kainerugaba, “O ülkenin en güzel kadınını eş olarak istiyorum” diyerek cinsiyetçi söylemlerde bulunmuştu.

Tepkilerin ardından Kainerugaba söz konusu paylaşımlarını sildi.

İsrail’e İran savaşı için 100 bin asker göndermek istediğini de dile getiren Kainerugaba, son olarak İsrail’e gitmek üzere ülkesinden ayrıldığını iddia eden bir paylaşım yapmıştı.

Söz konusu tehditlerin ardından Uganda’nın Birleşmiş Milletler Büyükelçisi Adonia Ayebare ise “Muhoozi Kainerugaba’nın Türkiye hakkındaki tweetleri, Uganda’nın ciddi endişelerinin ele alınış biçiminden duyulan memnuniyetsizliğin bir yansımasıdır. Uganda, Türk dostlarımızla olan ortaklıklarına değer veriyor, ancak bu egemenliğimiz pahasına olmamalı. Uganda, endişelerini gidermeyi amaçlayan iyi niyetli görüşmeleri dört gözle bekliyor ve eminim ki Kainerugaba da bunu destekliyor. Endişelenecek bir neden yok” açıklamasını yapmıştı.

Daha önce Özerk Yönetim Ekoloji Dairesi Eşbaşkanlığı ve Fırat Bölgesi Kadın Koordinasyon Başkanlığı görevlerinde bulunan Romî, yeni görevinde Kobanê’nin yerel yönetimini üstlenecek. Atama, bölgedeki yerel yönetim yapısının güçlendirilmesi ve kadınların siyasi süreçlere aktif katılımının artırılması açısından önem taşıyor.

Pilotlar yere indikten sonra birbirlerinden ayrılarak farklı yönlere hareket etti. Bu süreçte hayatta kalma, gizlenme, direnme ve kurtulma (SERE) protokolü devreye girdi. İlk adım, paraşütle sağ salim yere inmek; ardından gizlenme ve yakalanmaktan kaçınma süreci başlıyor.

Pilotların yanlarında, “CSEL” adı verilen özel iletişim cihazları bulunuyor. Bu cihazlar, pilotların konumunu ve durumunu radyo dalgaları aracılığıyla arama-kurtarma merkezlerine iletir. Sinyaller özel kodlarla gönderildiği için düşman tarafından tespit edilemiyor. Ayrıca, pilotlar arama ekiplerinin tuzağa düşmemesi için kendilerini tanıtacak özel güvenlik bilgilerini de paylaşıyor.

Uçak düşmesine rağmen, fırlatma koltukları ve sinyal cihazları sayesinde pilotların konumu sürekli takip edilebiliyor, böylece ABD’nin her ne pahasına olursa olsun pilotları kurtarma çabası sürüyor.

Trump, İran üzerindeki baskıyı artırırken, Washington yönetiminin öncelikli hedefinin ülkenin nükleer silah edinmesini engellemek olduğunu vurguladı. ABD Başkanı ayrıca, İran’ın enerji altyapısını hedef alabileceklerini belirtti ve Hürmüz Boğazı’nın Salı akşamına kadar yeniden açılmaması hâlinde elektrik santrallerinin vurulabileceğini öne sürdü.

Öte yandan, Axios’ta yer alan habere göre İran, ABD’nin savaşın sona erdirilmesi teklifine 10 maddelik sert bir yanıt gönderdi. ABD’li yetkililer, İran’ın cevabının diplomatik çözüm için yol açıp açmayacağının henüz net olmadığını ifade etti.

Trump, açıklamalarında Kürdistan Bölgesi’ne de değinerek, bölgedeki enerji ve güvenlik politikalarını gündeme taşıdı. ABD Başkanı, Kürtleri uzun süredir tanıdığını belirterek Ceyhan Boru Hattı üzerinden petrol akışına izin verilmesini öngördüğünü söyledi ve “Kürtlerin bölgedeki savaştan uzak durmaları daha iyidir” mesajını verdi.

Trump, İran’ın köprüleri ve elektrik santrallerini devre dışı bırakacak planları olduğunu belirterek, sivil altyapıya yönelik hedeflerin hukuka aykırı olup olmadığı yönündeki soruya “Bu konuda endişeli değilim” yanıtını verdi. Hürmüz Boğazı’ndan petrol ve ticari geçişlerin serbest olmasının anlaşmanın temel şartlarından biri olduğunu da ifade etti.

ABD Başkanı, NATO ve bazı müttefiklerin İran konusunda yeterli destek vermediğini belirterek, Almanya, Birleşik Krallık, Japonya, Güney Kore ve Avustralya’yı eleştirdi. Bölgedeki Kürt gruplara da sürece dahil olmamaları uyarısında bulundu.

Basın toplantısında ayrıca İran tarafından düşürülen F-15 savaş uçağı mürettebatının kurtarılmasına ilişkin operasyonun detaylarını aktaran Trump, ilk aşamada 21 askeri uçağın İran hava sahasına girdiğini ve operasyonun 48 saat sürdüğünü belirtti. İkinci kurtarma operasyonuna ise 155 uçağın katıldığını söyledi. Trump, operasyon sırasında omuzdan atılan füzeler nedeniyle ciddi risk yaşandığını ifade etti.

Trump, operasyonla ilgili bilgilerin basına sızdırılmasına tepki göstererek, “Sızıntıyı yapanlar ulusal güvenlik kapsamında cezalandırılacaktır” dedi.

İran basınında yer alan haberlere göre, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Fransız mevkidaşı Jean‑Noël Barrot ile bugün telefon görüşmesi yaptı. Arakçi, Barrot ile görüşmesinde, "ABD’nin, İran’daki altyapıya yönelik herhangi bir saldırısına, İran Silahlı Kuvvetleri tarafından güçlü bir yanıt verileceğini" bildirdi.

Arakçi ayrıca, "saldırılara karşılık verme taahhüdünü savunma operasyonları çerçevesinde değerlendirdiğini ve bunun, İran’ın egemenliğini koruma hakkı olduğunu" vurguladı.

Görüşmede, bölgedeki gerginlik ve güvenlik konuları ele alındı. Arakçi, ABD ve İsrail’in eylemlerini bölgesel istikrarsızlığın ana kaynağı olarak nitelendirerek, tehditlerin İran tarafından kabul edilemez olduğunu kaydetti.

Fransız Dışişleri Bakanı Barrot ise görüşmede barış ve diyalog çağrısında bulundu ve bölgedeki gerilimlere dair endişelerini dile getirdi.

Tutukluların karşılıklı serbest bırakılması kararlaştırıldı

Görüşmede, tutukluların değişim sürecinin tamamlanması ve bu hafta bir grup tutuklunun düzenli ve güvenli şekilde serbest bırakılması kararlaştırıldı.

Göçmenlerin güvenli dönüşü ve entegrasyon süreci ele alındı

Toplantıda ayrıca Efrîn, Serêkaniyê ve Girê Spî’den göç edenlerin kendi bölgelerine güvenli dönüş mekanizmaları ve hizmet ile eğitim kurumlarının entegrasyonu da ele alındı. Yetkililer, görüşmenin sahadaki mutabakatları güçlendirme ve kalıcı güvenliği sağlama açısından önemli bir adım olduğunu belirtti.

İran Devrim Muhafızları açıklamasında, “Duhok’ta Kürdistan Bölgesi Başkanı’nın evine yönelik insansız hava aracı saldırısı, düşman teröristlerin eylemlerinin kanıtıdır. Bu saldırı, İranlı yetkililere ve masum halkımıza karşı Amerikan ve İsrailin geçmişten bugüne yürüttüğü faaliyetlerin devamıdır” denildi.

Açıklamada, “Bu terörist eylem, savaş kışkırtıcılarının barış, istikrar ve bölgesel iş birliğine zarar verme girişimidir” ifadelerine yer verildi.

Açıklamada, bu adımın SDG’nin askeri kapasitesinin Suriye savunma sistemi içinde birleştirilmesi, savunma çabalarının koordinasyonu ve bölgedeki güvenlik zorluklarına karşı performansın artırılması amacı taşıdığı vurgulandı. SDG, halkın korunması ve bölge istikrarının sürdürülmesini öncelikli hedef olarak gördüğünü ifade etti.

Kontrollü geçiş dönemi sona erdi

İran yönetimi, İsrail ve ABD’nin saldırı tehditleri sonrası boğazda bir süredir yürütülen kontrollü geçiş uygulamasını sonlandırdı. Bu adım, dünya petrol ve doğal gaz sevkiyatının kritik bir güzergâhının devre dışı kalması anlamına geliyor.

Üç gemi geri çevrildi

Sabah saatlerinde yapılan uyarıların ardından farklı ülkelere ait üç konteyner gemisi rotasını değiştirmek zorunda kaldı. Yetkililer, yasağa uymayan gemilerin doğrudan hedef alınabileceği uyarısını yineledi. İran Devrim Muhafızları, ABD’nin “Hürmüz Boğazı açık” açıklamalarının gerçeği yansıtmadığını belirterek, boğazın fiilen kapalı olduğunu ve kararın sahada uygulandığını vurguladı.

Suriye Ordusu 60’ıncı Tümeni’nin Halep’in kuzey ve doğu bölgelerinde faaliyet gösterdiği belirtildi.

Öte yandan, söz konusu anlaşma kapsamında QSD Genel Komuta Konseyi üyesi Sipan Hemo da 10 Mart’ta Suriye ordusunda Savunma Bakan Yardımcısı olarak görevlendirilmişti.

Bakanlık, İran’a yönelik saldırılara katılmamış ülkelere ait gemilerin ise “yetkili makamların koordinasyonuyla” boğazdan geçiş yapabileceğini bildirdi.

Açıklamada ayrıca, Hürmüz Boğazı’nda oluşabilecek güvenlik risklerinden ABD ve İsrail’in sorumlu olduğu ifade edilerek, bölgede kalıcı güvenliğin sağlanması için askeri saldırıların sonlandırılması gerektiği kaydedildi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu sosyal medya hesabından yeni bir video yayımladı. Kamuoyunda geniş çaplı bir tartışma başlatan bu görüntülerde Netanyahu “Hayattayım” mesajını vererek hakkındaki iddialara yanıt verdi.

Kudüs’te çekilen görüntülerde Başbakan Netanyahu vatandaşlarla sohbet ediyor. Kolunu hareket ettirdiği esnada parmağındaki yüzüğün anlık olarak kaybolduğunu fark eden kullanıcılar Başbakan’ın yayımladığı videonun gerçekliğini sorgulamaya başladı.

ÖLDÜ İDDİALARINA KARŞI PAYLAŞIM

Binyamin Netanyahu son günlerde internet ortamında yayılan “öldü” haberlerini yalanlamak için bu kaydı paylaştı. Görüntülerdeki teknik detaylar Başbakan’ın sağlık durumu hakkındaki soru işaretlerini ortadan kaldırmak yerine yeni bir boyut kazandı.

Dünya kamuoyu daha önce dolaşıma giren farklı bir görüntüde Netanyahu’nun elinde 6 parmak olduğu iddiasını konuşmuştu. Bu durumu hatırlatan gözlemciler Netanyahu hakkındaki yapay zeka ile üretilmiş içerik tartışmalarını yeniden gündeme getirdi.

GÜNDELİK ORTAMDA RAHAT TAVIRLAR

Son paylaşılan videoda Binyamin Netanyahu çevresindekilerle oldukça rahat bir tavırla konuşuyor. Gündelik bir ortamda görüntü veren Başbakan Netanyahu normal akış içerisinde hareket ederek doğal bir profil sergilemeye çalışıyor.

Netanyahu önceki günlerde yayımladığı başka bir kayıtta kendisiyle ilgili ölüm iddialarıyla alay etti. Bir kafede kahve siparişi veren Başbakan Netanyahu “Kahve için öldüm” ifadesini kullanarak ellerini ve parmaklarını doğrudan kameraya uzattı.

BARDAKTAKİ KAHVE DÖKÜLMEDİ

Başbakan Netanyahu’nun kafede çekilen görüntülerinde bardağın ağzına kadar dolu olduğu görülüyor. Hareketlere rağmen kahvenin dökülmemesi üzerine teknoloji uzmanları görüntülerde yapay zeka kullanılmış olabileceğine dair şüphelerini paylaştı.

United States Central Command (CENTCOM) Komutanı Brad Cooper, füzenin sahadaki performansına ilişkin yaptığı açıklamada PrSM sisteminin mevcut topçu sistemlerinin menzilinin çok ötesine geçtiğini ve ABD ordusuna stratejik üstünlük kazandırdığını söyledi.

500 kilometreye kadar yüksek hassasiyet

Precision Strike Missile (PrSM) olarak bilinen sistem, 60 ile 500 kilometre arasındaki hedefleri yüksek isabet oranıyla vurabilen kara-kara füze sistemi olarak tanımlanıyor.

GPS destekli navigasyon sistemiyle yönlendirilen ve yaklaşık 817 kilogram ağırlığında olan füze, 91 kilogramlık patlayıcı savaş başlığı taşıyor. Bu özellikleri sayesinde tahkim edilmiş askeri hedeflere karşı etkili olduğu belirtiliyor.

Füzeler, ABD ordusunun kullandığı M142 HIMARS ve M270 MLRS platformlarından fırlatılabiliyor. Tasarımın daha ince olması sayesinde fırlatıcı araçlar artık bir yerine iki füze taşıyabiliyor ve bu durum ateş gücünü iki katına çıkarıyor.

Menzilin daha da artırılması planlanıyor

Lockheed Martin tarafından geliştirilen PrSM programı beş aşamalı bir geliştirme sürecinden oluşuyor. Programın ikinci aşamasında yaklaşık bin kilometre menzilli gemi karşıtı versiyonların 2028 yılında teslim edilmesi planlanıyor. İlerleyen aşamalarda menzilin bin kilometrenin üzerine çıkarılması hedefleniyor.

ABD’nin bu tür uzun menzilli füzeleri geliştirmesi, 2019 yılında Intermediate-Range Nuclear Forces Treaty’ndan çekilmesinin ardından mümkün oldu. Washington yönetimi anlaşmadan çekilme gerekçesi olarak Rusya’nın ihlallerini göstermişti.

Müttefik ülkeler de programa katılıyor

PrSM sistemi uluslararası ilgi de görüyor. Avustralya 2024 yılında programa katılarak sistemi kullanan ilk müttefik ülkelerden biri oldu. Birleşik Krallık’in katılımı değerlendirme aşamasında bulunurken, Norveç’in 2025 yılında yaptığı satın alma talebinin ABD yönetimi tarafından reddedildiği bildirildi.

Demokratik Birlik Partisi Eşbaşkanlık Konseyi üyesi olan Müslim’in cenazesi, Dêrik’te karşılandıktan sonra Qamişlo kentine doğru hareket etti. Cenazenin gün içinde Qamişlo’ya ulaşması bekleniyor.

Qamişlo’da cenaze töreni yapılacak

Programda değişiklik olmaması halinde Müslim için yarın saat 11.00’de Qamişlo’daki 12 Mart Stadyumu’nda cenaze töreni düzenlenecek.

Törenin ardından cenazenin Kobanê’ye uğurlanacağı, defin işleminin ise Cumartesi günü Kobanê’de gerçekleştirileceği belirtildi.

Anbar’daki üs ağır hasar aldı

Anbar’ın Kaim kasabasında bulunan Haşdi Şabi’nin 19’uncu Tugay üssü saldırıya uğradı. Saldırıda yaklaşık 30 Haşdi Şabi mensubunun öldüğü veya yaralandığı belirtildi.

Bağdat’ın yaklaşık 400 kilometre kuzeybatısında, Kaim Uluslararası Havalimanı yakınlarında bulunan üssün saldırı sonucu büyük ölçüde tahrip olduğu bildirildi. Saldırıyı ABD veya İsrail’in gerçekleştirdiğine dair resmi bir açıklama yapılmadı.

Babil’de büyük patlama

Babil’de bulunan bir diğer Haşdi Şabi üssü de saldırıların hedefi oldu. Saldırının ardından bölgede büyük bir patlama meydana geldiği ve yoğun duman yükseldiği görüldü. Ancak olayda can kaybı veya maddi hasara ilişkin resmi bir bilgi paylaşılmadı.

Musul ve Kerkük’te de kayıplar var

Musul’da Haşdi Şabi’ye ait bir üsse düzenlenen saldırıda 2 kişi hayatını kaybetti, 3 kişi yaralandı.

Kerkük’ün Bedir Mahallesi’ndeki Haşdi Şabi üssüne gece saatlerinde düzenlenen saldırıda ise 4 kişi öldü, 13 kişi yaralandı. Kentte yaralılar için hastaneler tarafından kan bağışı çağrıları yapıldı.

Bölgesel gerilim Irak’a da yansıyor

28 Şubat’ta İsrail, ABD ve İran arasında başlayan saldırılar bölgeye yayılırken Irak da çatışmaların etkisi altına girdi. Bu süreçte İran, Irak’taki ABD noktalarını hedef alırken ABD’nin de İran’a yakın silahlı gruplara yönelik saldırılar düzenlediği bildiriliyor.

Bölgede gerilimin tırmanmasıyla birlikte çatışmaların Irak içinde daha geniş bir alana yayılabileceği değerlendiriliyor. Irak hükümetinden ise saldırılara ilişkin henüz kapsamlı bir açıklama yapılmadı.

İran’ın öldürülen dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in yerine geçen oğlu Mücteba Hamaney’in saldırıda yaralandığı iddia edildi. İran yönetimi ise söz konusu iddiaları doğrulayarak değil, Hamaney’in “sağ ve güvende” olduğunu belirterek yanıt verdi.

ABD basınında yer alan haberlere göre Mücteba Hamaney, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının başladığı ilk gün hedef alındı. Özellikle The New York Times gazetesinin haberinde, 56 yaşındaki Hamaney’in bacaklarından yaralandığı ve şu anda yüksek güvenlikli bir sığınakta tutulduğu öne sürüldü.

Haberde ayrıca İsrail istihbarat kaynaklarının da söz konusu yaralanma bilgisini doğruladığı iddia edildi.

İran: Hamaney sağ ve güvende

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise konuya ilişkin yaptığı açıklamada, iddialar hakkında bilgi aldığını ve Mücteba Hamaney’in sağ ve güvende olduğunu öğrendiğini söyledi.

İran devlet televizyonunun Hamaney için “savaş gazisi” ifadesini kullanması ise yaralanmış olabileceği yönündeki iddiaları daha da artırdı.

Mücteba Hamaney, dini lider olarak seçilmesinin ardından kamuoyu önünde henüz görünmedi. Bu durum, İran içinde ve uluslararası kamuoyunda çeşitli spekülasyonlara yol açtı.

Mücteba Hamaney kimdir?

Mücteba Hamaney, kamuoyunda nadiren görülen ve uzun yıllardır İran siyasetinde perde arkasında etkili olduğu öne sürülen bir isim olarak biliniyor.

Babası Ali Hamaney, 28 Şubat’ta Tahran’a düzenlenen hava saldırılarında hayatını kaybetmişti. Bu saldırının ardından Mücteba Hamaney yeni dini lider olarak seçildi.

İran’da resmi bir devlet görevi bulunmamasına rağmen Hamaney’in yıllarca babasının ofisi altında güvenlik ve askeri konularda koordinasyon yürüttüğü belirtiliyor. Ayrıca Islamic Revolutionary Guard Corps içindeki şahin kanatla yakın ilişkileri olduğu ifade ediliyor.

Mücteba Hamaney’in kişiliği ve İran’ı nasıl yöneteceğine dair ise kamuoyuna yansıyan bilgiler oldukça sınırlı.

Her iki taraftan toplam 200 kişi serbest bırakıldı.

100 tutuklumuz serbest bırakıldı

Rojava Asayiş güçleri konuya ilişkin yaptığı açıklamada, bu adımın "29 Ocak Anlaşması" çerçevesinde atıldığını belirtti.

Açıklamada şu ifadelere yer verildi:

"Cezaevlerini boşaltmak ve esirler dosyasını kapatmak amacıyla bugün 100 kişi daha serbest bırakıldı. Buna karşılık biz de ilgili tarafların gözetiminde elimizdeki 100 tutukluyu serbest bıraktık."

Asayiş, sürecin anlaşmaya ve yasal kriterlere uygun şekilde yürütüldüğünü, esirler dosyasını tamamen kapatmak için çalışmaların süreceğini kaydetti.

Suriye hükümeti tarafından serbest bırakılan tutuklular, Asayiş güçleri aracılığıyla ailelerine ulaştırıldı.

Haseke’de coşkulu karşılama

Hükümet tarafından serbest bırakılan tutuklular, Haseke şehrindeki Panorama Kavşağı'nda aileleri ve halk tarafından karşılandı.

Karşılama töreninde Haseke Valisi Nureddin Ahmed, şehrin ileri gelenleri ve çok sayıda vatandaş hazır bulundu.

Vatandaşlar duydukları memnuniyeti dile getirirken, cezaevlerinde bulunan diğer tüm esirlerin de en kısa sürede serbest bırakılarak ailelerine dönmesini temenni etti.

Suriye hükümeti tarafından serbest bırakılan 100 kişinin Rakka, Deyrezzor, Kobani ve Kamışlo illeri nüfusuna kayıtlı olduğu öğrenildi.

Bloomberg News ise daha önce, konuyla ilgili bir kaynağa atıfta bulunarak, teslimatların 36 ay sonra başlayacağı için yeni sözleşmenin ABD-İsrail'in İran'a yönelik hava saldırılarıyla ilgisi olmadığını bildirmişti.

Şirketin ürettiği küçük çaplı bomba, İsrail uçaklarının 64 kilometreden daha uzak mesafedeki hedeflere fırlatabileceği güdümlü bir mühimmat.

ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) geçen yıl, iki hükümet arasındaki yabancı silah satış anlaşmasının bir parçası olarak Boeing'e İsrail'e F-15 uçağı üretimi ve tedariki için 8,6 milyar dolarlık bir sözleşme verdi.

Amerika Birleşik Devletleri, Ortadoğu'daki en yakın müttefiki olan İsrail'in her zaman en büyük silah tedarikçisi olmuştur.

Reuters'ın aktardığına göre Başkan Donald Trump yönetimi geçen hafta, yaklaşık 650 milyon dolar değerinde 20 binden fazla bombanın İsrail'e satışını hızlandırmak için acil durum yetkilerini kullanarak ABD Kongresi'ni atlattı.

ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilisi cumartesi günü yaptığı açıklamada, İsrail'in doğrudan ticari satış yoluyla 298 milyon dolar değerinde ilave hayati mühimmat alacağını söyledi.

ABD Dışişleri Bakanlığı, bu yılın başlarında, Boeing Apache helikopterleri de dahil olmak üzere İsrail'e potansiyel askeri satışlar için 6,5 milyar doların üzerinde değere sahip üç ayrı sözleşmeyi onayladı.